دیاسپورای ایرانی رفیتی پارادیپلماتیک که باید به سراغ آن رفت



یک پژوهشگر روابط بین الملل با اشاره به جوامع ایرانی در دنیا معتقد است که «دیاسپورا» یک ظرفیت پارادیپلماتیک و یک کنشگر پارادیپلماتیک است که از آن می توان به بازنشر و ترویج فرهنگ و تمدن ایرانی از یک سو و افزایش ارتباطات و اقتصادی در آن استفاده کرد. شورهای مختلف می شود.

وی همچنین با توجه به تأثیرگذاری بر روی جوامع دور از وطن میگوید این جوامع از قدرتهای فرهنگی و اقتصادی و لابیگری در بسیاری از نقاط دنیا مناسب هستند.

مریم خالقینژاد، پژوهشگر روابط بین الملل و از اعضای انجمن دوستی ایران و صربستان در گفتوگو با ایسنا به ارائه تحلیلی از ظرفیتهای دیاسپورا و ارتباط آن با پارادیپلماسی پرداخت.

دیاسپورا (Diaspora) در لغت به معنای پراکندگی جمعیت و در تعاریف موجود در مطالعات حوزه روابط بین الملل به معنای پراکندگی گروه های انسانی در سراسر جهان است که به مکان های مختلف نیاز به ترک محل تولد خود دارند.

در ادامه متن کامل این گفت‌وگو را می‌خوانید:

ایسنا- تعریف شما از دیاسپورا چیست؟

– دیاسپورا در معنای لغوی خود به معنای پراکندگی و پخش شدن است که در نگاه بنده دیاسپورا به مفهوم توسعه یافته یعنی جوامع دور از وطن است و این تعریف بهتر از هر تعریفی از این اصطلاح را می دهد. برای این کلمه نظرات متفاوتی در نظر گرفته شده است. ابریل شفر، دیاسپورا را به مثابه یک گروه اقلیت قومی با ریشه‌های مهاجرتی که در منطقه مورد سکونت قرار می‌دهند.

ویلیام سارفان، دیاسپورا را بخشی از مردمی که در خارج از وطن خود زندگی می‌کنند، می‌دانند. فیونا ادامسون و مارک اندرسون دیاسپورا را پیامد محیط فراملی می‌دانند که به وسیله مکانیزم ایجاد می‌کنند. ابن خلدون نیز معتقد است در دیاسپورا پیوندها ولقات با سرزمین اصلی خود همچنان ادامه دارد.

ایسنا- چه چیزهایی نسبت به دیاسپورا وجود دارد؟

– نسبتهای مختلف به دیاسپورا وجود دارد که گروهی اعتقاد بر آن دارد که جهانی شدن به همراه تغییرات خود را به وجود می آورد که دیاسپورا یکی از آن تغییرات است. شرایط محیطی اجتماعی دیاسپورا و فرآیندهای خودشناسی فراملی در ارتباط با دولت‌های میزبان روحی هم نگاه سیاسی و ترویج‌های سیاسی را مد نظر دارند.

دیاسپورا را می توان گروهی دانست که از یک جغرافیا به جغرافیای بنابر مرجعی کوچ کرده است که این افراد، قومیت، هویت، فرهنگ، ارزشها و هنجارهای خود را نیز با خود به آن سرزمین یا موقعیت مکانی انتقال می دهند.

از نظر جغرافیایی هم اگر به موضوع بپردازیم یک نقطه برای جغرافی دانان در مطالعه دیاسپورا در حالی که در ادبیات فراملی به طور غالب از قلمرو زدایی سخن به میان می‌آورد. واژه دیاسپورا اساساً یک واژه جغرافیایی است که رسالت آن پراکندگی مردم در فضا و ارتباطات فراملی بن است. جغرافیا به وضوح در قلب دیاسپورا نهفته و به عنوان یک مفهوم و یا تجربه زندگی شامل یک نوع رقابت در.

بنابراین دیاسپورا را می توان گروهی دانست که از یک جغرافیا به جغرافیای دیگر بنابر مرجعی کوچ کرد که این افراد، قومیت، هویت، فرهنگ، ارزش ها و هه های خود را نیز با خود به آن سرزمین یا مکان مکانی انتقال می دهند.

ایسنا- به نظر شما آیا رابطه‌ای میان دیاسپورا و پارادیپلماسی وجود دارد؟

– پارادیپلماسی به معنای نقش آفرینی کنش‌گرانملی و فراملی در فروختن ملی یک کشور است که در خیلی از نظریه های پردازان مطرح شده از آن را مرزهای جغرافیایی مطرح کرده اند اما اعتقاد دارند که مرزهای جغرافیایی باید به مرزهای فرهنگی تبدیل شود و مکان هیچگاه نمی تواند یک فرهنگ و تمدن و اشتراک گذاری میان فرهنگ ها و تمدن ها را در خود محصور کند. بنابراین حتی اگر بخواهیم در موقعیت جغرافیایی هم نگاه پارادیپلماسی گونه ای به دیاسپورا داشته باشیم هم این پدیده و اتفاق می تواند به عنوان یک مزیت و یک توان می تواند باشد.

پارادیپلماسی محورهای سه گانه فرهنگ، اقتصاد و جغرافیا را دارد که دارای انواع داخلی و خارجی هم بر در این نظریه جدید در سطح سیاست خارجی راههای ایجاد به رسمیت شناختن فعالیت این کنشگران غیردولتی وجود دارد که توضیح آنها خارج از این مقاله است. در پارادیپلماتیک یک کنشگر غیر دولتی بنابر وجود برخی از اشتراکات می‌توانند به صورت قابل توجهی تأثیری داشته باشند در ارتباطات و منافع کشورهای دیگر در حال حاضر این کنشگر می‌تواند در هر عملی بر اساس اصول قانونی اعمال شود. به همین دلیل باید با چشم پارادیپلماتیک گونه به سراغ دیاسپورا برویم.

ایسنا- دیاسپورا چگونه می توانید یک کنش و ظرفیت پارادیپلماتیک داشته باشید؟

دیاسپورا یک ظرفیت پارادی قابل توجه می‌شود که بتواند تقویت و ترویج اشتراکات فرهنگی را در سرزم انجام دهد.

– پیشتر ذکر شد که دیاسپورا هنگام مهاجرت ارزشهای فرهنگی و تمدنی خود را همچنان حفظ خواهند کرد چه بسا از این دیاسپوراها به ترویج آداب و رسوم خویش در مناطقی که سکنی گزیدهاند، می شوند. بنابراین در قالب و چشم انداز پارادیپلماسی دیاسپورا یک ظرفیت پارادیپلماتیک ایجاد می شود که تقویت و ترویج اشتراکات فرهنگی را در سرزمین دیگر داراست؛ علاوه بر این از نظر اقتصادی می‌تواند بسیار مناسب در برقراری روابط اقتصادی با همنوعان‌شان را د

ایسنا- برای فرهنگ و تمدن ایرانی این چشم اندازه را چگونه می‌بینید؟

– با عطف به پیشینه تاریخی و فرهنگی عظیم کشور ایران، در تمام نقاط جهان می توان دیاسپوراهای از ایران را پیدا کرد که بنابر هر دلیلی سالهای زیادی است که در خارج از وطن خود زندگی می کنند. حتی در نسل جوان نسل از بسیاری از آنها از آنها دین و مذهب و یا زبان دیگری را می پسندند ولی آنها را از فرهنگ و تمدن ایران میدانند. به همین دلیل است که با نگاه و چشم پارادیپلماتیک گونه ای باید به سراغ دیاسپورا رفت تا آنها را به عنوان یک ظرفیت پارادیپلماتیک و یک کنشگر پارادیپلماتیک عنوان کرد که از این توان می توان به بازنشر و ترویج فرهنگ و تمدن ایرانی از یک سو استفاده کرد. افزایش ارتباطات فرهنگی و اقتصادی مختلف در مشخص می شود. قابل ذکر است که اکنون این جوامع اقتصادی از وطن از قدرتهای فرهنگی و لابی گری مناسبی در بسیار مناسب هستند.

انتهای پیام